Tot op heden heb ik Immanuel Kants tweede formulering van zijn imperatief, die zegt dat je ieder mens als doel op zich moet zien en nooit louter als middel (of zoals de dwerg uit Königsberg het zelf zei: “Handle so, daß du die Menschheit, sowohl in deiner Person als in der Person eines jeden anderen, jederzeit zugleich als Zweck, niemals bloß als Mittel brauchst”), nooit bewust in verband gebracht met sex. Merkwaardig, niet? Anderen, onder wie Alan Soble en niet te vergeten Kant zelf, deden dat wel. Hoe leerzaam!
Beseft gij eigenlijk wel, oh losgeslagen volk, dat het categorisch niet door de beugel kan wat gij daar allemaal uitspookt in slaapkamer en op keukentafel?
Tsssss, riep de uitzondering, van alle plaatsen heb ik dan toch de keukentafel immer juist gebruikt!
Niet als middel maar als doel: ik denk er geregeld aan als ik in de rij sta bij de supermarkt en me erger aan horken van mensen die telefonerend afrekenen, zonder de kassière een blik waardig te gunnen maar het is niet altijd zo eenduidig. Wat te denken van de mentale bevrediging die u opzoekt door een avond met een goede vriend(in) in het café door te brengen, waarbij u uw gedachten kunt scherpen, uw ideeën kunt toetsen en ook nog eens met een prettig gevoel naar huis gaat?
Erkenning. Dat is voor mij de aanvulling op het Kantiaanse ‘niet louter als middel maar altijd als doel op zich’. Het erkennen van De Ander.
In welke situatie en/of pose dan ook. :)
Goed gesproken, mijn waarde n.! Natuurlijk ben ik het met U eens: erkenning - of respect - is een noodzakelijke voorwaarde. En, hoewel veel meer geaccepteerd, is een avondje gedachten uitwisselen in dit opzicht eigenlijk niet héél anders dan een avondje lichaamsvocht uitwisselen. Niettemin blijft sex heikel (een zeer impertinente gedachte, maar een die toch hout snijdt, is de vraag of men op het moment dat men van de wereld is De Ander wel kán erkennen).
Zelf moest ik enigszins gniffelen bij het zien van de bochten, om niet te zeggen standjes, waarin menig filosoof zich wrong om de Kantiaanse stelregel goed te praten. Anderzijds komt dit issue ook weer niet helemaal uit de lucht vallen: vergeleken met mij was Kant een kleine jongen, verzucht ik wel eens in mijn donkerste momenten (de man was 1 meter 50, maar dat bedoel ik niet).
september 2008
augustus 2008
juli 2008
juni 2008
mei 2008
april 2008
maart 2008
februari 2008
januari 2008
december 2007
november 2007
oktober 2007
september 2007
augustus 2007
juli 2007
juni 2007
mei 2007
april 2007
maart 2007
februari 2007
januari 2007
december 2006
november 2006
oktober 2006
september 2006
augustus 2006
juli 2006
juni 2006
mei 2006
april 2006
maart 2006
februari 2006
januari 2006
december 2005
november 2005
oktober 2005
september 2005
augustus 2005
juli 2005
juni 2005
mei 2005
april 2005
maart 2005
februari 2005
januari 2005
december 2004
november 2004
oktober 2004
september 2004
augustus 2004
juli 2004
juni 2004
mei 2004
april 2004
maart 2004
februari 2004
januari 2004
december 2003
november 2003
oktober 2003
september 2003
augustus 2003
juli 2003
juni 2003
mei 2003
april 2003
maart 2003
februari 2003
januari 2003
december 2002
november 2002
oktober 2002
september 2002
augustus 2002
juli 2002
juni 2002
mike(at)mikz.net